W Krakowie powstanie druga w Polsce, a zarazem jedna z najnowocześniejszych w Europie Fabryk Sztucznej Inteligencji – Gaia AI Factory. Inwestycję o wartości 70 milionów euro zrealizuje konsorcjum kierowane przez Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH. Projekt, współfinansowany w równych częściach przez Polskę i Unię Europejską, ma przyspieszyć rozwój badań, innowacji i zastosowań AI w trzech strategicznych obszarach: ochronie zdrowia, sektorze kosmicznym oraz dużych modelach językowych (LLM).
Superkomputer nowej generacji w Krakowie
Sercem Gaia AI Factory będzie superkomputer zaprojektowany specjalnie do obsługi zadań z zakresu sztucznej inteligencji. Pozwoli on na trenowanie, testowanie i wdrażanie modeli AI na ogromną skalę, przy zachowaniu najwyższych standardów bezpieczeństwa i efektywności energetycznej.
– Projekt Gaia AI Factory to przyspieszenie rozwoju i zwiększenie adopcji najnowocześniejszych technologii z wykorzystaniem sztucznej inteligencji w Polsce. Obejmuje on rozbudowę infrastruktury superkomputerów, poszerzenie dostępu do repozytoriów wielkoskalowych danych oraz wzmacnianie kompetencji w zakresie AI poprzez szkolenia i programy rozwoju talentów – informuje Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie.
AI dostępna dla każdego
Jak podkreślają przedstawiciele AGH, jednym z głównych celów Gaia AI Factory jest upowszechnienie dostępu do technologii sztucznej inteligencji. Z jej zasobów będą mogły korzystać start-upy, małe i średnie przedsiębiorstwa, instytucje naukowe, organizacje publiczne oraz indywidualni badacze.
– Kluczowym priorytetem jest zapewnienie, aby technologia sztucznej inteligencji była dostępna dla każdego – od nowych start-upów i małych firm po duże przedsiębiorstwa i instytucje publiczne. Gaia AI Factory zapewni narzędzia potrzebne do przekształcania pomysłów w skuteczne rozwiązania – podkreśla Marek Magryś, dyrektor ACK Cyfronet AGH.
Projekt zakłada również organizację szerokiej gamy szkoleń, warsztatów i programów edukacyjnych, dzięki którym uczestnicy zyskają nowe kompetencje cyfrowe i praktyczne umiejętności w zakresie wykorzystywania AI w różnych branżach.
Krajowe i międzynarodowe partnerstwo
Konsorcjum Gaia AI Factory tworzą czołowe polskie ośrodki naukowe, badawcze i technologiczne, w tym m.in.:
- Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH i Wydział Technologii Kosmicznych AGH,
- Wrocławskie Centrum Sieciowo-Superkomputerowe Politechniki Wrocławskiej,
- Centrum Informatyczne TASK Politechniki Gdańskiej,
- Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytetu Warszawskiego,
- Narodowe Centrum Badań Jądrowych,
- NASK PIB oraz Ośrodek Przetwarzania Informacji OPI PIB,
- Sano – Centrum Zindywidualizowanej Medycyny Obliczeniowej,
- Małopolskie Centrum Biotechnologii UJ, Instytut Matki i Dziecka oraz Krakowski Park Technologiczny.
Tak szerokie partnerstwo ma zapewnić połączenie doświadczeń nauki, biznesu i administracji publicznej w celu skutecznego wdrażania innowacji AI w Polsce.
Polska częścią europejskiej sieci Fabryk AI
Gaia AI Factory powstaje w ramach programu EuroHPC JU – europejskiego przedsięwzięcia rozwijającego infrastrukturę superkomputerową i sieć Fabryk AI. Polska już wcześniej znalazła się w gronie liderów dzięki poznańskiemu projektowi PIAST AI Factory, realizowanemu przez Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe (PCSS).
Oba ośrodki – PIAST i Gaia – będą współpracować z fińską LUMI AI Factory, tworząc rozproszony ekosystem wspierający rozwój i wdrażanie sztucznej inteligencji w Europie.
Równocześnie Polska uczestniczy w projekcie AI Gigafactories – inicjatywie Komisji Europejskiej, której celem jest stworzenie infrastruktury obliczeniowej nowej generacji, zdolnej do obsługi modeli o bilionach parametrów.
– Podczas gdy Fabryki AI zapewniają przestrzeń do szkolenia i testowania modeli w skali krajowej, Gigafabryki AI będą stanowić centra o mocy umożliwiającej rozwój najbardziej zaawansowanych aplikacji – w tym systemów multimodalnych i językowych – wyjaśnia Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Kraków w centrum europejskiej mapy technologicznej
Dzięki budowie Gaia AI Factory Kraków umacnia swoją pozycję jako technologiczna stolica Polski. Miasto, które już dziś jest siedzibą wielu innowacyjnych start-upów i ośrodków badawczych, stanie się teraz również jednym z kluczowych punktów europejskiej infrastruktury AI.
Nowa fabryka ma być nie tylko centrum obliczeniowym, ale także przestrzenią współpracy, edukacji i eksperymentów technologicznych – miejscem, gdzie nauka, biznes i administracja publiczna wspólnie będą tworzyć przyszłość opartą na sztucznej inteligencji.
